Kootstra, Thirsa (2025) "Ben je 18-plus en wil je snel geld verdienen?". Master thesis, Sociology.
|
Text
GeldezelproblematiekScritpieKootstranovember2025.pdf Download (2MB) | Preview |
Abstract
De toename van online criminaliteit in Nederland heeft geleid tot nieuwe vormen van fraude, waarbij de inzet van zogenoemde geldezels een centrale rol speelt. Geldezels stellen hun bankrekening of digitale betaalmiddel, al dan niet bewust, ter beschikking aan criminelen om illegaal verkregen geld wit te wassen. Dit onderzoek richt zich op de aard, rekrutering en aanpak van geldezels, met specifieke aandacht voor hoe verschillende ketenpartners van het Regionaal Informatie- en Expertisecentrum (RIEC) Noord-Nederland deze problematiek definiëren en dit gezamenlijk aanpakken. De centrale onderzoeksvraag luidt: “Wat verstaan verschillende betrokken overheidsorganisaties onder de aard, definitie en rekruteringsmethoden van geldezels en hoe beïnvloeden deze opvattingen hun preventie- en interventiebeleid binnen een integrale aanpak van de geldezelproblematiek?” Om deze vraag te beantwoorden zijn semigestructureerde interviews gehouden met RIEC-partners, waaronder de politie, het Openbaar Ministerie, gemeenten, de Belastingdienst en het UWV. De interviews zijn kwalitatief geanalyseerd om overeenkomsten en verschillen in percepties, beleid en samenwerking te identificeren. Uit de resultaten blijkt dat partners de geldezel zowel als dader als slachtoffer beschouwen, afhankelijk van de mate van bewust of onbewust handelen. Hoewel deze geldezels onderaan in de hiërarchie opereren, zijn ze belangrijk voor zowel de voortzetting van criminele activiteiten als voor de opsporing daarvan. De werving richt zich vooral op financieel of sociaal kwetsbare groepen en jongeren, die via sociale media, persoonlijke contacten of fysieke locaties worden verleid of onder druk gezet. De aanpak is tweeledig, gemeenten richten zich op preventie en bewustwording, terwijl politie en Openbaar Ministerie de nadruk leggen op opsporing en vervolging. Ondanks het gedeelde belang van samenwerking ervaren partners diverse knelpunten, zoals beperkte capaciteit, gebrekkige informatie-uitwisseling en knelpunten rondom privacywetgeving. Het onderzoek concludeert dat een effectieve bestrijding van de geldezelproblematiek vraagt om structurele kennisdeling tussen partners. Door signalen en perspectieven te delen en te bundelen, ontstaat een vollediger beeld van het fenomeen, wat essentieel is om gerichte interventies te kunnen ontwikkelen. Gemeenten vervullen hierin een coördinerende regierol. Zij organiseren als het ware de puzzel waarin iedere partner een eigen stukje bijdraagt. Een sterke lokale informatiepositie en bestuurlijke draagkracht vanuit de driehoek (OM, politie en burgemeester) vormen belangrijke randvoorwaarden om zo’n integrale aanpak op poten te zetten. Wanneer het onderwerp gezamenlijk wordt geprioriteerd en er een goede informatiebasis aanwezig is, ontstaat een stevig startpunt voor samenwerking. Daarbij moeten preventieve en repressieve taken duidelijk gescheiden blijven, maar zijn ze dus wel onderling afhankelijk van elkaar voor een effectieve aanpak.
| Item Type: | Thesis (Master) |
|---|---|
| Supervisor name: | Huitsing, G.E. and Kiekens, W.J. |
| Degree programme: | Sociology |
| Differentiation route: | Criminaliteit en Veiligheid [Master Sociology] |
| Date Deposited: | 05 Jan 2026 13:39 |
| Last Modified: | 05 Jan 2026 13:39 |
| URI: | http://gmwpublic.studenttheses.ub.rug.nl/id/eprint/6018 |
Actions (login required)
 |
View Item |